Joyce van Geest is tien jaar docent bij de ICT-opleiding op De Haagse Hogeschool, bij de richting Business & Data Management. Ze begeleidt derdejaars en afstuderende studenten bij hun I-stage als eerste of tweede beoordelaar. Waaraan voldoet een goede stageplek en hoe kijkt zij als begeleider vanuit het onderwijs naar de stageopdracht en de samenwerking met het werkveld? 

Wat is de meerwaarde van een stage?

‘Een stage biedt de student zoveel meer dan wij binnen de context van school kunnen aanbieden. De waarde ligt in de praktijkervaring, die de stagiair in een veilige omgeving opdoet. Iedereen wil er een succes van maken: wij, de student, de begeleider vanuit de organisatie. De student heeft een vangnet en zet een eerste leerzame stap binnen het bedrijfsleven, inclusief alle kantoormores. Voor de organisatie in kwestie is het een mooie laagdrempelige kennismaking met het talent van de toekomst en een uitgelezen kans om studenten enthousiast te maken over werken bij de organisatie. Een win-win situatie dus!’ 

Hoe formuleer je een goede stageopdracht?

‘Kijk niet enkel naar hoeveel tijd een stagiair je kost, maar juist naar wat een stagiair je oplevert. Je kan namelijk door de inzet van een stagiair beweging krijgen in je organisatie. En daarbij hoef je niet voor iedere stagiair een volledig nieuwe opdracht te formuleren. Denk bijvoorbeeld aan een langetermijnopdracht: een traject waarbij studenten het stokje van elkaar overnemen in een soort estafettesysteem of waarbij je een opdracht opknipt in deelopdrachten. Zo creëer je echt een stip op de horizon en kan je een groter vraagstuk laten onderzoeken.’

‘Je hoeft niet voor iedere stagiair een volledig nieuwe opdracht te formuleren. Denk ook eens aan een langetermijnopdracht waarbij studenten het stokje van elkaar overnemen.’

Wat voor opdrachten pakken studenten op?

‘Eigenlijk kunnen we nagenoeg alles wat binnen het IT-domein valt wel een plek geven binnen onze faculteit. Organisaties zijn daarom altijd welkom om met ons hun ideeën te delen, we denken graag mee hoe we dat in een stageopdracht kunnen gieten. Ik werk natuurlijk voor de richting Business & Data Management en daarin zie ik dat derdejaarsstudenten vaak een dashboard of voorspelmodel maken of advies geven over datakwaliteit. Bij het afstuderen is de opdracht complexer en wordt er vaak meegedacht over hoe organisaties meer datagedreven kunnen gaan werken en hoe dit geïntegreerd en georganiseerd moet worden. Dat vraagstuk zie je ook heel veel bij de overheid op dit moment terugkomen.’

Wat maakt een stageplek goed?

‘Een goede stageplek vind ik een plek waar een student fouten mag maken, maar waar een opdrachtgever ook inhoudelijke feedback durft te geven aan de student en aanstuurt op professionele skills. Een beetje zoals de uitdrukking “zachte heelmeesters maken stinkende wonden”. Je moet de student eigenlijk als volwaardig collega zien. Ze hoeven geen speciale behandeling en ze zijn er alleen maar bij geholpen als ze fouten maken en daarop gewezen worden, en het vervolgens via trial-and-error opnieuw mogen proberen.’

‘Een goede stageplek vind ik een plek waar een student fouten mag maken, maar waar een opdrachtgever ook inhoudelijke feedback durft te geven.’

Vanuit welk perspectief beoordeelt de opleiding de stageopdracht?

‘Vanuit de opleiding kijken wij met een ander perspectief naar de opdracht dan de opdrachtgever. De opdrachtgever kijkt vaak naar het concrete eindproduct van een stage, dus bijvoorbeeld een proof of concept, advies, implementatieplan of dashboard.

Vanuit mijn docentrol kijk ik voorafgaand aan de stage vooral naar de kwaliteitscriteria vastgelegd in de landelijke HBO-i domeinbeschrijving: past de stageopdracht bij de vaardigheden die we van een hbo-student verwachten? Ook bij het afstuderen is het belangrijk om te toetsen of het eindproduct hbo-bachelorwaardig is. Daar zijn we best kritisch op, vooral om voor de student te voorkomen dat het traject nog verrassingen oplevert. Vervolgens is het aan de studenten om te laten zien of ze aan die criteria kunnen voldoen.’

‘Wat mij altijd bijblijft, is echt de betrokkenheid vanuit de organisaties.’

Hoe vinden studenten hun stageplek?

‘Studenten zijn zelf verantwoordelijk voor het vinden van een stageplek. Soms zijn er organisaties die daar vacatures met een afgebakende opdracht voor openstellen, waar de student dan nog een beetje aan moet schaven. Ook sturen studenten vaak een open sollicitatie, als ze heel graag binnen een specifieke branche of organisatie willen werken. We hebben ook onze vacaturebank OnStage, waar organisaties hun stagevacatures op kunnen plaatsen. Daarbij verwijzen zowel onze stagecoördinatoren als de afstudeercoördinatoren ook altijd naar Rijks I-Stage.

Is er een match tussen een student en organisatie, dan is de student aan zet om het regelwerk met de nodige documenten op zich te nemen. Dat is dus niet iets waar de opdrachtgever zich door hoeft te laten tegenhouden.’

Hoe ervaar je de samenwerking met organisaties?

‘Wat mij altijd bijblijft, is echt de betrokkenheid van de organisaties. Dat ze zo nauw betrokken zijn bij een hele belangrijke periode van de stagiair en echt hun steentje bijdragen aan het klaarstomen van jonge professionals. De betrokken docent gaat ook altijd een keer langs bij het stagebedrijf. Ik vind het altijd een feestje om bij verschillende organisaties binnen te mogen kijken, omdat je dan een beter beeld krijgt hoe het er echt aan toe gaat en hoe de student zich beweegt in de werkomgeving.’

Contact

Wil jouw team starten met een IT-stagiair? Door ruimte te maken voor leren en ontwikkelen, versterk je als team je eigen slagkracht én draag je bij aan de volgende generatie IT-professionals binnen het Rijk. Meer weten of in gesprek? Mails ons dan via rijkistage@rijksoverheid.nl. Wij helpen je met het formuleren van een stageopdracht en denken graag met je mee.

Rijks I-Stage is onderdeel van I-Partnerschap van Rijksorganisatie ODI, in opdracht van CIO Rijk en Programma Open Overheid.