Marcel Lobregt en Bastiaan Kers, allebei manager bij de IND, zijn enorm enthousiast over stagiairs. ‘Stagiairs maken wat los, het is een mooie manier om verandering en innovatie binnen te halen in tijden van hoge werkdruk.’ Marcel maakt het concreet: ‘Als de organisatie verjonging nastreeft, moet je ook daadwerkelijk instroom vanaf de arbeidsmarkt organiseren. Doe je dat niet, dan blijf je zitten met een team dat mogelijk vastloopt in tunnelvisie en verzuring.’

Marcel en Bastiaan laten zien dat stageplekken in heel uiteenlopende teams mogelijk zijn. Marcel is manager van een team gericht op gebruikersondersteuning, zoals IT-support voor IND’ers, beheer van de service portal en ondersteuning op locatie. Bastiaan is verantwoordelijk voor een team van projectmanagers, programmamanagers en technisch projectmanagers die tussen de 100 en 150 projecten tegelijk draaien. Denk aan het vervangen van printers, implementatie van AI tot grote programma’s als het migratiepact dat we uitvoeren samen met heel veel andere collega’s.

Wat was de aanleiding om een stageplek te creëren?

Marcel: ‘Ons managementteam had het constant over verjongen. Ondanks dat alle managers het ermee eens waren, kwamen er alleen vacatures open met tien, vijftien jaar werkervaring. In mijn team zijn veel junior- of startersfuncties, daar is een stagiair iets makkelijker in te passen. Dus ik zei: dan begin ik met mbo'ers aannemen vanaf mbo-niveau drie. En als ze goed functioneren, proberen we ze in de organisatie door te laten stromen.’

Bastiaan: ‘Ik begeleidde als vierdejaarsstudent destijds studenten die stage gingen lopen. Ik maakte er mijn afstudeeropdracht van en het is misschien wel het allerleukste wat ik heb gedaan. Goed opdrachtgeverschap, stakeholdermanagement, kwaliteit, samenwerking: dat zijn er allemaal onderdelen van. Zodoende vond ik het belangrijk om daar ook hier ruimte voor te maken en de stagairs iets te leren.’

‘Er moet een probleem zijn dat nét te klein is voor een projectleider, maar groot genoeg voor een stagiair.’ - Bastiaan

Hoe kom je aan een stagiair?

Marcel: ‘Ik bemoei me niet met formatieplekken. Als ik een stagiair aan wil nemen, zeg ik tegen HR dat ik plek én een begeleider heb. Daar heb ik nog nooit nee op gekregen. We hebben bij HR ook een IND-stagebureau die stagiairs aanbiedt. Ik vind ze zelf op scholen, want ik heb goede contacten met ROC’s in de buurt.’

Wat voor stageplek bieden jullie?

Bastiaan: ‘Er moet een probleem zijn dat nét te klein is voor een projectleider, maar groot genoeg voor een stagiair. Zo heeft een stagiair het afgelopen half jaar als afstudeeropdracht een proces ontwikkeld voor de aanschaf en het beheer van nieuwe tooling binnen de IND, en op dit moment loopt een stagiair mee bij de daadwerkelijke implementatie van deze nieuwe tooling.’

‘Ik begeleid deze stagiair zelf samen met een collega en dat vind ik ontzettend leuk. Wat heeft diegene nodig en wat wil hij leren? Dat laatste vinden we eigenlijk het belangrijkst, dat iemand de deur uitloopt en écht iets heeft geleerd.’

Marcel: ‘Bij ons beginnen stagiairs met meeluisteren aan de telefoon, om een gevoel te krijgen bij gesprekken met gebruikers. Al vrij snel kunnen ze zelfstandig aan de slag, denk aan het doen van registraties en leren hoe verschillende leveranciers met elkaar samenhangen. Het zijn meewerkstages. Bevalt de eerste stage goed, dan vraagt de school vaak of ze ook hun tweede stage bij de IND kunnen doen. Dan wordt het takenpakket uitgebreid.’

‘De nieuwe generatie is opgeleid in deze tijd en brengt de innovatie die we nodig hebben. We gebruiken bijvoorbeeld nu nog steeds tooling die een stagiair bij ons heeft ontwikkeld.’ - Bastiaan

Waarom vind je het belangrijk dat jouw team met IT-stagiairs werkt?

Marcel: ‘Allereerst vind ik het voor de jongeren heel belangrijk om hen een kans te bieden. Ten tweede is het een verrijking voor het team. De jongere generatie is gewoon veel handiger met automatiseren, maar heeft ook een hele andere, frisse blik. Zo had ik een keer een gozer die binnen een dag zag dat een geplande overstap een grote valkuil had op het gebied van software. Dat hadden wij door onze tunnelvisie nog niet gezien.’

Bastiaan: ‘Die tunnelvisie bij organisaties is niet gek, er is niks menselijks vreemds aan het vasthouden van oude patronen. Zeker bij een overheidsorganisatie waar de druk hoog is, is er weinig tijd en ruimte voor innovatie. Maar juist daarom moeten we innovatie van buitenaf halen in de vorm van stagiairs. Ik zet ze in om wat los te schudden. Ze zijn opgeleid in deze tijd, zijn een vrolijke noot en pakken dingen op die anders waren blijven liggen. We gebruiken bijvoorbeeld nu ook nog steeds tooling die een stagiair bij ons heeft ontwikkeld.’

Heb je een advies aan managers die twijfelen?

Bastiaan: ‘Denk terug aan hoe jij zelf was op die leeftijd en probeer je te verplaatsen in de stagiair. Geef werk uit handen en heb vertrouwen in de studenten, net zoals je je collega’s vertrouwt. Laat ze aan de gang gaan, fouten maken en ervan leren. Als tijdgebrek je tegenhoudt, richt dan je team zo in dat je team – inclusief stagiairs – zelfstandig kan functioneren. Het is een kwestie van prioriteit.’

‘De studenten brengen een vrolijke noot en lopen hier heel gemotiveerd rond met een sterke werkmentaliteit. Dat vind ik echt heel gaaf.’ - Marcel

Marcel: ‘Weet je niet of er werk ligt en of je wel begeleiders hebt, vraag dan vooral rond in je team. Als manager heb je zelf soms “oogkleppen” op en ziet je team eerder waar een stagiair van waarde kan zijn. Het zal je verrassen met hoeveel enthousiasme de studenten aan het werk gaan. De studenten die ik binnenkrijg staan allemaal heel vrolijk in het leven en lopen hier heel gemotiveerd rond met sterke werkmentaliteit. Dat vind ik echt heel gaaf.'

Contact

IT-stagiairs blijken niet alleen een investering in de toekomst, maar leveren ook vandaag al waarde op. Door ruimte te maken voor leren en ontwikkelen, versterk je als team je eigen slagkracht én draag je bij aan de volgende generatie IT-professionals binnen het Rijk. Meer weten of in gesprek met Marcel en Bastiaan? Mail ons dan via rijkistage@rijksoverheid.nl. Wij helpen je met het formuleren van een stageopdracht en denken graag met je mee.

Rijks I-Stage is onderdeel van I-Partnerschap van Rijksorganisatie ODI, in opdracht van CIO Rijk en Programma Open Overheid.

In deze serie spreken we met verschillende partijen die betrokken zijn bij stages: recruitment, managers, het onderwijs, stagebegeleiders en natuurlijk stagiairs. Zij laten vanuit verschillende perspectieven zien hoe stages bijdragen aan het vergroten van de hard nodige instroom van I-talent bij de Rijksoverheid. Door I-studenten tijdens een stage kennis te laten maken met de Rijksoverheid, werken we samen aan de versnelling van een digitale overheid die nieuw I-talent aantrekt en behoudt.